Mutfak saatim dört dakika ileri

1Mutfaktaki saatim dört dakika ileri. Bunu biliyorum; evde kalan herkes de biliyor. Yine de her sabah işini görüyor: Ona bakıyorum, geç kaldığımı görüyorum ve acele ediyorum; böylece tam vaktinde yetişiyorum. Yanlış olduğunu herkesin bildiği bir saat işe yaramaz olmalı. Benimki, odadaki en işe yarar eşya.

İşe yarayan bir yalan

2Etrafıma sordum; tanıdığım neredeyse herkesin böyle bir saati var. Kız kardeşim arabasının saatini yedi dakika ileri alıyor. Bir iş arkadaşım, yatak odasındaki saat dışında evindeki bütün saatleri on dakika ileri alıyor; yatak odasındaki doğru zamanı gösteriyormuş, “uyuyabileyim diye”. Pazarın arka sokağındaki fırıncı da fırının üzerindeki saati üç dakika ileri alıyor; bunu otuz yıldır yapıyormuş, ama nedenini bana söyleyemedi.¹1Sıkıştırılınca, ekmeğin saatin kaç olduğunu bilmediğini söyledi; kendisi de kahvesini içmeden önce bilmiyormuş.

3Beni düşündüren, yalanın ortaya çıkarıldıktan çok sonra bile işe yaramayı sürdürmesi. Saatin dört dakika ileri olduğunu bilmenin, dört dakikayı çıkarıp rahatlamamı sağlayacağını sanırsınız. Ama öyle olmuyor. Bu hesabı yapmak çaba istiyor; sabahın ilk dakikalarında ise harcayacak çabam yok. Saat, benim hesap yapmamdan hızlı; dolayısıyla kazanan o oluyor.

Tartışabileceğiniz zaman

4Sanırım işin içinde başka bir şey daha var. Tam doğru olan bir saat otoritedir: Ona söyleyecek hiçbir şeyiniz yoktur. Biraz yanlış olan saat ise bir yoldaştır. Bir kişiliği vardır. Onunla tartışabilir, söylenebilir, onu affedebilirsiniz. Evin bir parçası olur; telefondaki, saniyesine kadar doğru ve herkes için aynı olan saat ise asla olamayacağı bir biçimde.

5Kamusal saatlerin doğru olması beklenir; öyle de olmalılar. Feribot seferleri onlarsız düşünülemez. Ama evimizde tuttuğumuz saatlerin bizim olmasına izin vardır; bizim olduklarına göre, kendimize özgü biçimlerde yanlış olmalarına da.

6Benimkini doğru zamana ayarlamayı düşündüm. Sonra bundan vazgeçtim. Hayatımın geri kalanında dört dakika geç kalırdım.

Notlar

1. Sıkıştırılınca, ekmeğin saatin kaç olduğunu bilmediğini söyledi; kendisi de kahvesini içmeden önce bilmiyormuş. ↩